ساهاجا یوگا
اگر از یوگاهای پرحرکت و فیزیکی خسته شدهاید یا دنبال مسیری آرامتر برای رسیدن به آرامش ذهن هستید، شاید ساهاجا یوگا دقیقاً همان چیزی باشد که به دنبالش میگردید.
در میان سبکهای متنوع یوگا، بعضی روشها بر قدرت بدنی تمرکز دارند، بعضی بر انعطافپذیری و برخی بر تنفس.
اما ساهاجا یوگا مسیر متفاوتی را دنبال میکند؛ مسیری که تمرکز اصلی آن نه بر حرکتهای پیچیدهی بدنی، بلکه بر «بیداری درونی و آرامش ذهن» است.
این سبک بیشتر بهعنوان یک روش مدیتیشن عمیق شناخته میشود تا یک تمرین فیزیکی.
در این مقاله بهصورت کامل و علمی با فلسفه، روش اجرا و مزایای ساهاجا یوگا آشنا میشویم.
پیش از شروع، بد نیست بدانید ساهاجا یوگا با بسیاری از سبکهای شناختهشدهی دیگر یوگا تفاوتهای بنیادی دارد که در ادامه به آنها هم میپردازیم.
برای اجرای صحیح و ایمن ساهاجا یوگا در کلاس یوگا، زیر نظر مربیان حرفهای MNstudio تمرین کنید:
فهرست مطالب
ساهاجا یوگا چگونه انجام میشود؟
تفاوت ساهاجا یوگا با سایر سبکهای یوگا
سوالات متداول درباره ساهاجا یوگا
ساهاجا یوگا چیست؟
ساهاجا یوگا نوعی مدیتیشن و خودآگاهی است که هدف آن رسیدن به سکوت ذهنی بدون تلاش و اجبار است.
در این روش، فرد سعی نمیکند ذهن را کنترل کند یا افکار را سرکوب کند، بلکه با تکنیکهای ساده، به حالتی از آگاهی آرام میرسد که افکار بهطور طبیعی کاهش پیدا میکنند.
به بیان ساده:
ساهاجا یوگا یعنی رسیدن به آرامش درونی به شکل طبیعی، نه از طریق فشار یا تمرینات سخت.
به همین دلیل، این سبک برای افرادی که ذهنی شلوغ و پر از فکر دارند یا وقت زیادی برای تمرینهای سنگین بدنی ندارند، گزینهای در دسترس و قابل اجراست.
معنی واژه ساهاجا یوگا
درک معنی نام این سبک، کل فلسفه آن را روشن میکند:
- ساهاجا (Sahaja) = طبیعی، ذاتی، خودجوش
- یوگا (Yoga) = اتحاد یا یکیشدن
بنابراین:
ساهاجا یوگا یعنی اتحاد طبیعی با درون خود.
یعنی حالتی که بدون زور، تمرینهای پیچیده یا سالها ریاضت، انسان بتواند به آگاهی درونی دست پیدا کند.
شاید به همین دلیل خیلیها بعد از اولین تجربهی ساهاجا یوگا میگویند حس آشنایی داشتهاند؛ انگار چیزی را که همیشه در درونشان بوده، فقط دوباره پیدا کردهاند.
تاریخچه ساهاجا یوگا
ساهاجا یوگا در دهه ۱۹۷۰ توسط شری ماتاجی نیرمالا دوی در هند معرفی شد.
شری ماتاجی نیرمالا دوی
او معتقد بود بیداری انرژی درونی انسان (کندالینی) باید برای همه در دسترس باشد، نه فقط راهبان یا افراد خاص.
برخلاف برخی سنتهای یوگا که سالها تمرین سخت میطلبند، ساهاجا یوگا بر این باور است که:
خودشناسی باید ساده، رایگان و قابل تجربه برای همه باشد.
امروزه این روش در بیش از ۱۰۰ کشور آموزش داده میشود.
همین نگاه ساده و همهشمول باعث شده ساهاجا یوگا طرفدارانی از فرهنگها و سنین مختلف پیدا کند، بدون آنکه نیاز به پیشینهی خاصی در یوگا یا مدیتیشن داشته باشند.
فلسفه اصلی ساهاجا یوگا
هستهی مرکزی این سبک بر چند اصل استوار است:
۱. خودآگاهی
تمرکز بر مشاهدهی درون، نه قضاوت بیرون.
۲. تعادل انرژی
بدن دارای کانالهای انرژی است که با مدیتیشن متعادل میشوند.
۳. آرامش ذهن
ذهن بیشفعال عامل اصلی اضطراب و نارضایتی است؛ با سکوت ذهن، آرامش ایجاد میشود.
۴. سادگی
نیازی به حرکات پیچیده یا تجهیزات خاص نیست.
این چهار اصل کنار هم یک مسیر ساده اما عمیق میسازند: شناخت خود، بدون آنکه لازم باشد چیزی را زور یا کنترل کنید.
ساهاجا یوگا چگونه انجام میشود؟ (روش تمرین)
تمرین ساهاجا یوگا بسیار ساده است:
- در وضعیت راحت بنشینید (روی صندلی یا زمین)
- ستون فقرات صاف باشد
- چشمها بسته باشند
- تمرکز روی تنفس و مرکز سینه یا بالای سر
- اجازه دهید افکار بیایند و بروند، بدون درگیری
- مدت زمان: ۱۰ تا ۲۰ دقیقه در روز
- هیچ حرکت سخت یا فشار فیزیکی وجود ندارد.
نکتهای که خیلیها در ابتدای کار ازش غافل میشوند این است که نباید منتظر «نتیجهی فوری» باشید؛ سکوت ذهن معمولاً کمکم و در جلسات بعدی خودش را نشان میدهد.
فواید ساهاجا یوگا از دید علمی
ساهاجا یوگا فواید بسیاری دارد، اما بر اساس مطالعات، بیشتر روی موارد زیر تأثیر مثبت دارد:
- کاهش استرس و اضطراب
مدیتیشن باعث کاهش هورمون کورتیزول میشود.
- بهبود تمرکز
فعالیت قشر پیشانی مغز (مرتبط با توجه) افزایش مییابد.
- تنظیم خواب
سیستم عصبی پاراسمپاتیک فعالتر میشود، در نتیجه خواب عمیقتری تجربه میشود.
- تعادل احساسی
واکنشهای هیجانی کمتر میشود و کنترل احساسات بیشتر میشود.
- کاهش فشار خون
آرامسازی عمیق، ضربان قلب و فشار خون را کاهش میدهد.
- افزایش شفقت و ارتباط عاطفی
کاهش واکنشهای تدافعی ذهن باعث میشود فرد راحتتر با احساسات خودش و دیگران ارتباط برقرار کند.
لازم به ذکر است پژوهشهای علمی بهطور اختصاصی روی ساهاجا یوگا نسبت به مدیتیشنهای عمومی محدودترند، اما نتایج موجود همراستا با فواید شناختهشدهی مدیتیشن ذهنآگاهانه است.
تفاوت ساهاجا یوگا با سایر سبکهای یوگا
خیلی از افرادی که تازه به دنیای یوگا وارد میشوند فکر میکنند همهی سبکها حول محور حرکت و انعطاف بدن میچرخند. اما ساهاجا یوگا از این قاعده مستثناست.
در سبکهایی مثل هاتا یوگا یا وینیاسا، آساناها (حرکات بدنی) نقش اصلی را دارند و مدیتیشن معمولاً در پایان جلسه و بهعنوان بخش تکمیلی انجام میشود. در ساهاجا یوگا اما ماجرا برعکس است: کل تمرین حول محور نشستن، سکوت و آگاهی درونی میچرخد و عملاً هیچ حرکت فیزیکی خاصی در آن وجود ندارد.
به همین دلیل، ساهاجا یوگا برای افرادی که به دلایل جسمی نمیتوانند حرکات سخت یوگا را انجام دهند، یا صرفاً دنبال آرامش ذهنی هستند بدون اینکه بدنشان درگیر شود، گزینهی مناسبی محسوب میشود.
نزدیک ترین جایگزین این سبک در استودیوی ما: یین یوگا ماه نو و ماه کامل
اگر بهدنبال حالوهوای آرام و درونگرای ساهاجا یوگا هستید پیشنهاد ما کلاس یین یوگا ماه نو و ماه کامل نزدیکترین گزینه به همین حس و حال است. این کلاس هم مثل ساهاجا یوگا، بیشتر حول محور آرامش ذهن، سکوت درونی و هماهنگی با ریتمهای طبیعی میچرخد؛ با این تفاوت که در یین یوگا، حرکات کششی و آرام هم برای مدت طولانی (معمولاً چند دقیقه در هر وضعیت) نگه داشته میشوند تا هم بدن بهآرامی رها شود و هم ذهن فرصت پیدا کند به سکوت برسد.
برگزاری این کلاس همزمان با ماه نو و ماه کامل تصادفی نیست؛ همانطور که ساهاجا یوگا به ریتم درونی بدن توجه دارد، یین یوگای ماه هم سعی میکند تمرین را با چرخههای طبیعی هماهنگ کند تا تجربهای عمیقتر از دروننگری و تخلیهی ذهنی رقم بزند. برای کسانی که دنبال یک تجربهی آرام، دروننگر و کمفشار هستند و میخواهند بدون فشار فیزیکی زیاد به آرامش ذهنی برسند، این کلاس میتواند جایگزین بسیار مناسبی باشد.
سوالات متداول درباره ساهاجا یوگا
جمعبندی
ساهاجا یوگا مسیری ساده اما عمیق برای رسیدن به آرامش درونی است؛ مسیری که برخلاف بسیاری از سبکهای فیزیکی یوگا، تمرکزش نه روی بدن، بلکه روی ذهن و خودآگاهی است. اگر دنبال روشی هستید که بدون فشار و پیچیدگی، کمکم شما را به سکوت ذهنی نزدیکتر کند، ساهاجا یوگا میتواند نقطهی شروع خوبی باشد.
واحد پول
تومان
دلار آمریکا
